Om je een beeld te geven hoe twee tegengestelde delen eruit kunnen zien geef ik hier twee voorbeelden van. Ik geef ook nog twee voorbeelden waarin een sterke 'innerlijke criticus' aanwezig is.  

Sterk ontwikkeld deel dat weet wat andere denken en vinden:
Loes gaat met haar kinderen naar de verjaardag van oma. Haar kinderen willen hun sportpakjes aan maar zij wil graag dat ze zich netjes aankleden. Ze zegt tegen haar kinderen "anders denken ze dat jullie helemaal niet je best gedaan hebben om er mooi uit te zien". En haar kinderen zeggen "maar dit is toch heel mooi?!". Loes zegt vervolgens "Nou maar dat vindt zij niet" en zegt dat ze zich moeten omkleden. Later als ze op de verjaardag aankomen zegt Loes nog even dat ze wel netjes dank je wel moeten zeggen als ze taart krijgen omdat oma anders denkt dat ze ondankbaar zijn. Als een van haar kinderen vergeet te feliciteren, ziet Loes aan het gezicht van oma dat ze dat maar onbeleefd vindt.  

Sterk ontwikkeld deel dat zich niet bezig houdt met wat andere denken en vinden:
Kaja heeft vandaag een relax dag. Ze heeft lekker haar losse kleren aangetrokken en geen make-up op gedaan. Ze ziet er een beetje slonzig uit maar dat kan haar niets schelen. Als ze een pak melk nodig heeft trekt ze haar instap schoenen aan en vertrekt naar de winkel. Ze maakt zich er totaal niet druk over hoe ze erbij loopt. Misschien dat mensen het raar vinden en misschien ook niet, het maakt haar niets uit. En als iemand in de winkel haar vreemd aankijkt heeft ze het niet eens in de gaten. Als ze weer thuis is geniet ze weer lekker door van haar vrije dag.  

Sterk ontwikkelde drammer:
Een man heeft een drukke en verantwoordelijke baan. Hij moet zaken organiseren en plannen en ook thuis is hij nog veel met zijn werk bezig. Voor zijn gevoel moet hij nog erg veel doen en komt er geen eind aan het werk. Hij zit 's avonds thuis achter de computer, is hard aan het werk en moet zich erg concentreren. Eerst komen zijn kinderen wat aan hem vragen maar hij merkt het nauwelijks. Later komt ook zijn vrouw vragen hoe lang het nog duurt. "Nog even" en hij werkt weer hard door. Later komt zijn vrouw vragen of hij een wijntje komt drinken. Hij raakt geïrriteerd en roept sacherijnig "laat me nou eens! Ik moet nog van alles doen!". Eigenlijk verlangt hij er (onbewust?) wel naar om even gezellig samen een wijntje te drinken maar eerst wil hij zijn werk af hebben.
Deze man zit op dat moment in zijn 'drammer' (het deel dat door werkt tot je er bij neervalt en nooit klaar is). Het deel in hem dat wel een wijntje wil drinken kan waarschijnlijk lang wachten…   

Sterk ontwikkelde nietsnut:
Deze man houdt van lekker luieren aan het strand. Hij heeft alle tijd om wijntjes te drinken en anders maakt hij er wel tijd voor. Hij vindt het maar belachelijk dat iedereen in deze maatschappij zo hard werkt. Alles komt vanzelf wel goed, denkt hij. En als er iets moet gebeuren dan is er altijd wel iemand die het doet dus waar zou je je druk om maken? Ontspannen is heel belangrijk. Hij snapt niet dat niet meer mensen het wat rustiger aan doen, dan zou het toch een stuk gezelliger zijn en zou iedereen een stuk vrolijker zijn! En geld is trouwens ook niet belangrijk, met weinig kan je ook heel gelukkig zijn.
Deze man heeft een sterk ontwikkelde nietsnut en kan enorm genieten en relaxen in zijn leven. De succesvolle, hardwerkende zakenman in hem is ver weggestopt.  

Ik benadruk dat alle bovenstaande delen kwaliteiten èn valkuilen hebben. De een is niet beter dan de ander. Afhankelijk van jouw eigen dominante en verstoten delen kun je het wel zo ervaren dat de een beter is dan de ander maar in essentie en gekeken vanuit een neutraal oogpunt zijn alle delen even goed of slecht en in verschillende situaties handig of juist niet.  

De innerlijke criticus is het deel dat jezelf afkraakt. Hij kraakt je uiterlijk af of je manier van lopen, wat je (niet) bereikt hebt in je leven of hoe je het er als vader of moeder van af brengt en ga zo maar door. Dit is bij veel mensen een nogal sterk ontwikkeld deel waar we ons vaak niet bewust van zijn en waarvan we dus ook niet realiseren hoe groot zijn invloed op ons leven is. 

Voorbeeld van een sterke criticus:
Brechtje heeft weinig zelfvertrouwen en is erg onzeker over haar uiterlijk. Ze is erg negatief over zichzelf en kraakt zichzelf constant af (sterke innerlijke criticus). Doordat ze zo negatief is over zichzelf (vaak niet eens hardop) raakt ze steeds onzekerder. Als ze zich erg slecht voelt helpt het haar om lekkere hapjes voor zichzelf te maken waar ze dan later weer een schuldgevoel over heeft. Dit is een vicieuze cirkel waar ze in vast zit. In een sessie kan ze zich bewust worden van het systeem waar ze in zit zodat ze zich er los van kan maken en bijvoorbeeld een keer in haar verstoten deel gaan staan: het deel dat zichzelf prachtig vindt..  

Voorbeeld van een sterke criticus:
Een moeder (of vader) die constant het gevoel heeft dat ze tekort schiet als moeder. Ze weet altijd precies wat ze anders had moeten doen. Ze leest veel opvoedkundige boeken waardoor ze zich er steeds bewuster van wordt hoe ze het zou moeten doen en wat ze allemaal verkeerd doet.
In dit voorbeeld werken haar innerlijke criticus en haar dominante "goede moeder" samen met als doel dat ze een fantastische moeder zal zijn. De bedoelingen zijn dus goed maar het resultaat is erg onprettig. Het zou hier interessant kunnen zijn om eens te onderzoeken waarom het voor haar zo vreselijk belangrijk is om zo'n goede moeder te zijn… 


                                                                                                terug naar boven